Türkiye’de birden fazla kişinin ortak olduğu taşınır ya da taşınmaz mallar üzerinde, zamanla kullanım, yönetim ya da paylaşım konusunda anlaşmazlıklar çıkabilir. Bu gibi durumlarda, ortaklardan biri ya da birkaçı, diğer ortakların rızasını beklemeksizin “ortaklığın giderilmesi” yani “izale-i şüyu” davası açabilir.
1. İzale-i Şüyu Davasının Konusu Nedir?
İzale-i şüyu davası, bir mal üzerindeki elbirliği ya da paylı mülkiyetin sona erdirilmesini ve mülkiyetin bireyselleştirilmesini amaçlar. En çok karşılaşılan örneklerden biri, miras kalan taşınmazlar üzerindeki kardeşler arası anlaşmazlıklardır. Bu durumda taraflardan biri mahkemeye başvurarak malın satılmasını ve bedelin ortaklar arasında bölüştürülmesini talep edebilir.
2. Dava Nerede ve Kimlere Karşı Açılır?
İzale-i şüyu davası, taşınmaz mallarda taşınmazın bulunduğu yer Sulh Hukuk Mahkemesi’nde açılır. Davalılar, tüm diğer ortaklar olmalıdır. Davacı ortak, diğer paydaşların onayını almadan davayı tek başına açabilir.
3. Paylaşım Nasıl Yapılır?
Mahkeme, iki yolu değerlendirir:
- Aynen taksim (fiilen bölüşme): Eğer taşınmaz bölünebilecek durumdaysa, her bir ortağa payı oranında fiilen bir parça verilir.
- Satış yoluyla taksim: Mal bölünemeyecek durumdaysa (örneğin küçük bir arsa, tek daire vb.), mahkeme ihale yoluyla satış kararı verir. Satıştan elde edilen bedel, pay sahiplerine hisseleri oranında dağıtılır.
4. Avukatla Takip Neden Önemlidir
Her ne kadar izale-i şüyu davası teknik olarak basit görünse de, süreçte bilirkişi raporları, satış işlemleri, ihaleye itirazlar, masraf paylaşımı gibi çok sayıda detay ortaya çıkabilir. Özellikle taşınmazın değerinin korunması, haksız uygulamaların önlenmesi ve sürecin hızlandırılması için, deneyimli bir gayrimenkul hukuku avukatından destek alınması büyük avantaj sağlar. Avukat, tarafların haklarını korur ve davanın usule uygun ilerlemesini sağlar.
Sonuç
Ortaklığın giderilmesi davası, birlikte mülkiyet ilişkilerinde yaşanan tıkanıklıkları ortadan kaldıran etkili bir hukuki yoldur. Eğer siz de paydaş olduğunuz bir malda artık ortaklık istemiyorsanız, izale-i şüyu davası ile hakkınızı arayabilir, mülkiyetinizi bireyselleştirebilirsiniz.